Toestand van vochtige lucht en psychrometrische eigenschappen

Relatieve luchtvochtigheid

Relatieve luchtvochtigheid is de verhouding tussen de werkelijke waterdampdruk in vochtige lucht en de verzadigingswaterdampdruk bij de luchttemperatuur, uitgedrukt als fractie of percentage.

Afkortingen: RH

GROOTHEID, SYMBOOL EN EENHEID

Grootheid / objectRelatieve vochtigheid

Symboolφ, RH

SI1dimensieloze verhouding

Gebruikelijk%procent

Definitie

Relatieve luchtvochtigheid is de verhouding tussen de werkelijke waterdampdruk in vochtige lucht en de verzadigingswaterdampdruk bij de luchttemperatuur, uitgedrukt als fractie of percentage.

Omdat verzadigingsdruk sterk met temperatuur verandert, kan RH stijgen of dalen bij verwarming of koeling zonder toevoeging of afvoer van waterdamp. Temperatuur en meetlocatie horen daarom bij elke RH-waarde voor een technische beslissing.

Formule en variabelen

φ ≈ p_w / p_ws(t_db)

Voorwaarden: Gebruikelijke ideale-gasvorm. Teller en noemer moeten dezelfde temperatuur en een verenigbare drukbasis gebruiken; buiten normale condities kunnen correctiefactoren voor werkelijke vochtige lucht nodig zijn.

Symbool	Betekenis	Eenheid
`φ`	relatieve luchtvochtigheid als fractie	1
`p_w`	partiële waterdampdruk	Pa of kPa
`p_ws`	verzadigingsdruk van zuiver water bij drogeboltemperatuur	Pa of kPa
`t_db`	drogeboltemperatuur	°C

Verbanden en verschillen

RH en vochtverhouding

RH is een temperatuurafhankelijke verzadigingsverhouding. Vochtverhouding is waterdampmassa per massa-eenheid droge lucht en verandert niet bij voelbare verwarming onder constante druk.

RH en dauwpunt

Dauwpunt volgt de verzadigingstemperatuur die bij het aanwezige dampgehalte hoort; RH beschrijft hoe dicht de huidige temperatuur bij verzadiging ligt.

Technische betekenis

Vermeld drogeboltemperatuur samen met RH bij het definiëren van ruimte-, proces- of apparatuurinlaatcondities.
Gebruik gekalibreerde sensoren en houd rekening met lokale temperatuurgradiënten als een RH-grens materialen of apparatuur beschermt.

Veelvoorkomende misvattingen

MisvattingEen vast RH-percentage vertegenwoordigt altijd een vaste hoeveelheid waterdamp.

Juiste uitlegDezelfde RH bij verschillende temperaturen vertegenwoordigt verschillende dampdrukken en vochtgehalten.

Toepassingsgrenzen

Eén RH-sensor vertegenwoordigt geen verborgen koude zones, toevoerluchtstralen of condities achter panelen.
RH alleen geeft geen vochtproductie, ontvochtigingscapaciteit of condensatierisico bij onbekende oppervlaktetemperatuur.

Ondersteunende bronnen

ASHRAE / SRC-ASHRAE-F25-CH01

ASHRAE Handbook - Fundamentals, hoofdstuk 1: Psychrometrie ↗

2025 SI-editie / hoofdstuk 1, vergelijkingen 13 en 23; regels 552–555 en 599–603
Onderbouwt: relatieve vochtigheid is een waterdampdrukverhouding bij de drogeboltemperatuur; zij is dimensieloos en wordt meestal als percentage gegeven; zij verandert met temperatuur, ook bij gelijkblijvend waterdampgehalte
National Institute of Standards and Technology / SRC-NIST-HUMIDITY-CAL

Vochtkalibratiediensten bij NIST ↗

Bijgewerkt 2025-08-14 / samenvatting, beschrijving en kalibratieonzekerheid
Onderbouwt: relatieve vochtigheid is een gekalibreerde vochtgrootheid waarvan het resultaat afhangt van temperatuurgecontroleerde condities

Onderhoudsregistratie